مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)
278
گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)
مطبوخ هليله كه از « 1 » سودا و بلغم بزدايد : هليلهء زرد « 2 » ، هليلهء كابلى « 3 » ، هليلهء سياه : از هريكى پنج درم / بليله « 4 » : 2 « 5 » / آمله : 2 « 6 » / افسنتين رومى : 2 « 7 » / ورق گل سرخ : 5 « 8 » / سناى مكى : 4 « 9 » / تخم كاشنى : 3 « 10 » / مويز طايفى : ده درم / آلو سياه « 11 » و « 12 » عناب : هريكى « 13 » بيست دانه / سپستان : سى دانه / بنفشه : 5 « 14 » / نيلوفر : 3 « 15 » / مغز خيار چنبر « 16 » ، ترنجبين : از هريكى پانزده درم . و اللّه اعلم « 17 » . باب نهم : در ايارجات « 18 » ايارهء فيقرا « 19 » : مصطكى « 20 » ، زعفران « 21 » ، سنبل رومى « 22 » ، حب البلسان ، اسارون ، عود البلسان ، سليخه ، دارچينى ، بيخ ادخر ، كبابه « 23 » : از هريك ، يك درم / صبر اسقوطرى : پانزده « 24 » درم ؛ اين اياره تنقيهء « 25 » دماغ كند « 26 » از مادههاى « 27 » غليظ . و درد سر و تاريكى چشم و گرانى گوش را سود دارد . ايارهء لوغاذيا : صرع و سكته و ربو « 28 » و عرق النسا را و گرانى گوش « 29 » و فالج و لقوه را سود
--> ( 1 ) . م : - از . ( 2 ) . م : + و . ( 3 ) . م : + و . ( 4 ) . م : + آملى . ( 5 ) . م : دو درم . ( 6 ) . م : - آمله 2 . ( 7 ) . م : دو درم . ( 8 ) . م : پنج درم . ( 9 ) . م : هفت درم . ( 10 ) . م : سه درم . ( 11 ) . م : + بيست دانه . ( 12 ) . م : - و . ( 13 ) . م : - هريكى . ( 14 ) . م : پنج درم . ( 15 ) . م : سه درم . ( 16 ) . م : + پانجده درم . ( 17 ) . م : ترنجبين پانجده درم . ( 18 ) . اياره : به فتح اول و رابع ، مركبى است از ادويهء مليّنه كه اطبا به جهت مسهل سازند و آن سالمتر از حبوبات و مطبوخات است و معرب آن ايارج است . ( لغتنامه ) . ( 19 ) . م : - ايارهء فيقرا . ( 20 ) . م : + و . ( 21 ) . م : + و . ( 22 ) . م : + و . ( 23 ) . م : + و . ( 24 ) . م : پانجده . ( 25 ) . م : - تنقيه . ( 26 ) . م : بكند . ( 27 ) . م : ماده . ( 28 ) . ل : ريق ؛ « . . . دشوار نفسى را از بين مىبرد . » ( قانون ، كتاب پنجم ، ص 294 ) . ( 29 ) . م : - را سود دارد . . . گرانى گوش .